مرکز منطقه‌ای اطلاع‌رسانی علوم و فناوری

مرکز منطقه‌ای اطلاع‌رسانی علوم و فناوری
Regional Information Center for Science and Technology (RICeST)
ریاست: دکتر محمدجواد دهقانی
کشور: ایران
شهر: شیراز
وابستگی سازمانی: وزارت علوم ، تحقیقات و فناوری
نوع فعالیت: علمی ـ پژوهشی
سایت: https://ricest.ac.ir
ایمیل: oisc@ricest.ac.ir
تلفن: 36468418-071 و 36468416-071
آدرس: شیراز: بلوار جمهوری اسلامی، خیابان جام جم

مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری که پیشنهاد تأسیس آن در سال 1369 از سوی وزیر محترم وقت علوم ، تحقیقات و فناوری ارائه شد بر اساس تفاهم نامه منعقده بین فرهنگستان علوم جهان سوم و وزارت متبوع در شیراز توسط پروفسور دکتر جعفر مهراد تأسیس گردید. قانون تأسیس مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری در نخستین سالهای اولیه به تصویب مجلس شورای اسلامی ایران رسید و اساسنامه آن را نیز هیأت محترم دولت جمهوری اسلامی ایران تدوین و تصویب کرد. این اساسنامه به خاطر اصلاحات ضروری دوبار به تصویب شورای نگهبان رسیده است.

تأسیس مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری با این فلسفه صورت گرفته است که اعضای هیأت علمی ، پژوهشگران و دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه ها و مؤسسات پژوهشی کشورهای اسلامی و کشورهایی که در منطقه جغرافیایی ایران قرار دارند، دارای نیازهای اطلاعات علمی و فنی هستند. تأمین نیازهای اطلاعات علمی و فنی طبق تفاهم نامه منعقده از مأموریت های اصلی مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری است.

در شرح وظایف و اختیارات این مرکز که در اساسنامه آن گزارش شده است، فعالیت های زیر بخشی از اختیاراتی است که مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری برنامه ها و خدمات خود را بر اساس آن پایه گذاری کرده است:

1. برقراری ارتباطات الکترونیکی به منظور دریافت و ارسال اطلاعات داخلی و منطقه ای در حوزه های علوم و فناوری

2. برقراری نظام مبادله الکترونیکی اطلاعات بین محققان ایرانی و منطقه ای

3. تهیه و سازماندهی دانش مکتوب داخلی و منطقه ای در حوزه علوم و فناوری

4. تأسیس انواع پایگاه های اطلاعاتی در حوزه علوم و فناوری

5. انتشار گزارش های پژوهشی ، نشریات علمی و کتاب های فارسی و غیر فارسی در حوزه علوم و فناوری

6. حمایت از پژوهش های داخلی و منطقه ای در حوزه های علوم و فناوری

7. برقراری سخنرانی های علمی با دعوت از متخصصان داخلی و خارجی

8. ایجاد زمینه های لازم برای جلب همکاری متخصصان ایرانی مقیم خارج از کشور درباره فعالیت های مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری

9. اجرای برنامه های علمی و تبادل استاد و دانشجو با دانشگاه ها و مؤسسات پژوهشی داخل و منطقه در قالب مجوزهای قانونی موجود و یا کسب مجوز خاص از مجلس شورای اسلامی

10. برقراری ارتباط علمی با سازمان ها و نهادهای بین المللی به ویژه یونسکو، فرهنگستان علوم جهان سوم، سازمان همکاری های اقتصادی (ECO) و سازمان کنفرانس اسلامی

11. برقراری ارتباط و تشریک مساعی با بخش های صنعتی، خدماتی و آموزشی برای شناسایی نیازها و تأمین اطلاعات مورد نیاز آنها

در طول سال های تأسیس و فعالیت ، مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری راه های گوناگونی را برای کسب موفقیت در تأمین نیازهای اطلاعات علمی و فنی پیموده است. موفقیت بسیاری از این برنامه ها با به کارگیری نیروهای انسانی متخصص ، خبره و متعهد تضمین شده است. این چالش امروز که 20 سال از تأسیس مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری گذشته است همچنان وجود دارد و تأمین نیروی انسانی واجد شرایط برای مدیریت های علمی گروه های پژوهشی و واحدهای فناوری و خدمات اطلاعات علمی از اهمیت فراوان برخوردار است. به کارگیری متخصصان مختلف در حوزه های علوم و فناوری، اجرایی شدن بخشی از وظایف و اختیارات این مرکز را تضمین کرده است، به گونه ای که امروز مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوری بیشترین پایگاه های اطلاعاتی را تأسیس نموده ، مجلات و کتاب های مختلفی را به چاپ سپرده ، سخنرانی ها و همایش های متعددی را برگزار کرده و خدمات اطلاعات علمی و فنی را بدون محدودیت موضوعی در قالب مقاله، کتاب، پایان نامه ، گزارش های فنی و تحقیقاتی ، اسناد و مدارک در بین دانشگاه ها و مؤسسات داخلی و کشورهای منطقه توزیع نموده است.

چشم‌انداز مرکز

سازمانی سرآمد و پيش‌رو در گردآوري، سازماندهي، و به وي‍ژه فراهم کردن دسترسی به جامع‌ترین اطلاعات علمی و فنی و ارائه خدماتی هوشمند و پایدار با هدف تسهیل حرکت ايران و كشورهاي منطقه به سوی جامعه دانشی از طریق حمايت از فعاليتهاي آموزشي و پژوهشي و توسعه فناوری مدیریت اطلاعات؛ در این راستا مرکز منطقه‌ای اطلاع‌رسانی علوم و فناوری در افق 1399 یک مرکز اطلاع‌رسانی با ویژگی‌های زیر است:

1. سرآمد در ایران و منطقه در زمینه مدیریت داده، اطلاعات و دانش و فراهم کردن دسترسی به جامع‌ترین منابع اطلاعاتی و دانشی چندزبانی علمی و فنی؛
2. پیش‌رو در ارائه خدمات اطلاعاتی نوین و پایدار با استفاده از برنامه‌های نرم‌افزاری هوشمند برای پژوهشگران و دانشمندان ایران و منطقه؛
3. توسعه یافته در زمینه فناوری‌ها و زیرساخت‎های اطلاعاتی و ارتباطی نوین، کارآمد و مورد نیاز؛
4. دارای نقشی محوری در توسعه فراگیر ارتباط علمی میان دانشمندان و پژوهشگران منطقه؛
5. تسهیل‎گر حرکت ایران و کشورهای منطقه به سوی جوامع دانش‎مدار با هم‎افزایی دانش.

مأموریتهای مرکز

مأموريت اصلي مركز منطقه‌اي اطلاع‌رسانی علوم و فناوری در راستای دستیابی به چشم‌انداز 1399 به صورت زیر خواهد بود:

1. بهره‌گیری از اصول نوین مدیریت داده، اطلاعات و دانش (مانند بهره‏ گیری از اصطلاحنامه‏ ها) در جهت سازماندهی هوشمندانه منابع چندزبانی در زمینه علوم و فناوری و نیز اطلاع‌رساني خلاقانه و کارآمد با بهره‏ گیری از فناوری‏های نوین (مانند شبکه‏ های اجتماعی) به دانشمندان و پژوهشگران ایران و منطقه ؛
2. گسترش فناوری‎های اطلاعاتی و ارتباطی (مانند پردازش ابری) در راستای مدیریت بهینه داده، اطلاعات و دانش؛
3. افزايش سهولت و پايداري در دستيابي به منابع اطلاعاتي توليد شده در ایران و منطقه از طریق بازطراحی و کاربرپسندی سیستم ذخیره و بازیابی اطلاعات؛
4. حمایت از آموزش و پژوهش در ایران و منطقه در راستای توسعه جوامع دانش‎مدار؛
5. گسترش تعاملات منطقه‌ای میان دانشمندان و پژوهشگران با هدف هم‎افزایی دانش.